به گزارش روابط عمومی اداره کل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان مرکزی ، این میزگرد همزمان با رویداد شب علم به همت کانون پرورش فکری استان در محل رویداد شب علم در دانشگاه، با حضور احسان منصوری مدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان مرکزی، مجید عمیق نویسنده و مترجم علمی حوزه کودک و نوجوان، رضوانی معاون آموزش ابتدایی و پرتگلی فراهانی معاون آموزش متوسطه آموزش و پرورش و گوهری مدیر پژوهش دانشگاه صنعتی اراک، علیرضا رحیمی مسئول روابط عمومی اداره کل کانون استان و جوکار خبرنگار علم و فناوری استان برگزار گردید.
میزگرد تخصصی علم و فناوری برای کودک و نوجوان، فرصتها و چالشها با حضور مدیران ارشد کانون پرورش فکری آموزشوپرورش و دانشگاه صنعتی اراک، نویسند و مترجم علمی حوزه کودک و نوجوان، بهعنوان یکی از رویدادهای جنبی شب علم برگزار شد.
بررسی فرصتهای نوین دیجیتال، چالشهای محتوایی در تولید علم برای گروه سنی کودک و نوجوان، نقش آموزش ابتدایی در ترویج تفکر علمی و همچنین اهمیت ترجمه و تألیف آثار علمی متناسب با نیاز نسل جوان از جمله محورهای اصلی این میزگرد بود.
صاحبنظران در این نشست با نقد جدی نظام آموزشی موجود، بر ضرورت حرکت از آموزش حفظمحور به پرسشگری و مهارتآموزی، بومیسازی محتوای علمی کودکان و لزوم همگرایی نهادهای آموزشی بهعنوان یک اکوسیستم تربیتی تاکید کردند.
چالش اصلی: مفاهیم علمی کهنه و ناهمگونی آموزشی
مجید عمیق، فعال حوزه تالیف و ترجمه، با اشاره به فاصله ۳ ساله سنی مخاطب ایرانی و اروپایی، گفت: کتابی که برای ۱۰ سالههای خود مینویسیم، در اروپا برای ۸ سالههاست. بسیاری از مفاهیم علمی کتابهای ما مانند تصاویر منظومه شمسی، منسوخ شده و کودکان هنوز با ۹ سیاره آشنا میشوند، در حالی که پلوتو ۱۷ سال است از سیارات حذف شده است. ما باید بهجای ترجمه صرف، بومیسازی و بهروزرسانی محتوا را در اولویت قرار دهیم.
وی با تاکید بر اینکه ۹۰ درصد اختراعات الهامگرفته از طبیعت است، افزود: تخیل، جرقه اولیه هر فناوری است و پرسشگری نوعی تخیل به حساب میآید، اما متاسفانه نظام آموزشی ما به سمت پاسخنامهمحوری رفته و کودک را از پرسیدن بازمیدارد.
آموزش و پرورش: از شعار تا عمل
رضوانی، معاون ابتدایی آموزش و پرورش استان، ضمن دفاع از حرکتهای جدید مانند تکالیف مهارتمحور و دورههای توانمندسازی معلمان با عنوان توانا، اذعان کرد: فضای مجازی تا حد زیادی مانع از تحقق اهداف مهارتمحوری شد، اما برنامه حامی برای دانشآموزان بازمانده از تحصیل طراحی شده است. ما در حال تغییر از معلم محوری به تسهیلگری هستیم.
عمیق فعال حوزه تالیف و ترجمه ، نیز با نقد ساختار متمرکز آموزشی کشور گفت: سند تحول بنیادین از سال ۹۰ تدوین شده اما اجرای آن با موانعی مانند چارچوبهای خشک درسی، انتظارات سنتی خانوادهها و ناهمگونی شدید امکانات در استانها مواجه است. در کشوری که معلمانی عاشق دارند اما در مدارس روستایی، که فضای مناسبی را برای کلاس درس ندارند، اجرای یکسان سند تحول ممکن نیست.
خانوادهها، بزرگترین مانع یا متحد گمشده؟
در این میزگرد، خانوادهها به عنوان یکی از موانع اصلی رشد علمی کودکان معرفی شدند. پرتگلی تاکید کرد: خانوادهها به دلیل ناآگاهی، با فعالیتهای مهارتی مدرسه مخالفت میکنند و توقع نتایج فوری دارند، در حالی که تربیت فرآیندی آرام و بلندمدت است.
گوهری، مدیر پژوهش دانشگاه صنعتی، نیز گفت: بایدها و نبایدهای متعددی که خانواده، مدرسه و دانشگاه بر ذهن کودک تحمیل میکنند، قیود فکری او را افزایش داده و خلاقیت را سرکوب میکنند. ما باید اجازه دهیم کودکان نقد کنند و خودشان به دنبال پاسخ بروند.
راهکار عملی:متد تریز و یادگیری غیرمستقیم
گوهری از طراحی دورههای آموزشی با متد تری برای مربیان خبر داد و گفت: این متد روسی به مربیان کمک میکند تا از قالبهای ذهنی خارج شده و به کودکان نیز نگاه چندوجهی به مسائل را بیاموزند.
احسان منصوری، مدیرکل کانون پرورش فکری، نیز بر مدل ۶۰ ساله کانون در یادگیری غیرمستقیم تاکید کرد و گفت: برنامه فبک (فلسفه برای کودکان) در کانون، کاملاً پرسشمحور است و نشانه موفقیت آن، کودکی است که پس از یک قصه، سوال میپرسد. متاسفانه در جامعه ما، سوال کردن کودک، آزاردهنده تلقی میشود.
تعهدات پایانی: لزوم هماهنگی اکوسیستم تربیتی
در پایان، تمامی حاضرین بر لزوم هماهنگی میان آموزشوپرورش، دانشگاه و کانون به عنوان یک اکوسیستم واحد تاکید کردند. منصوری تعهد داد ۱۰ درصد از دانشآموزان استان را علاوه بر کسانیکه امروز در کانون هستند، تحت پوشش برنامههای کانون قرار دهد و گوهری نیز بر برگزاری دورههای عملی برای معلمان به منظور تبدیل کلاسهای درس به فضای پرسشگری تاکید کرد. رضوانی نیز گفت: ارزشیابی توصیفی در ابتدایی، رقابت را کاهش داده و گام موثری در کاهش گریز دانشآموزان از مدرسه بوده است.
گفتنی است رویداد شب علم در بخش کودکان و نوجوانان، با هدف ترویج گفتمان علمی و آشنایی بیشتر کودکان و نوجوانان با دستاوردهای فناوری، در دانشگاه صنعتی اراک به همت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان مرکزی برگزاری شد.
