به گزارش روابط عمومی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان کردستان، همزمان با ایام اربعین حسینی و حضور زائران در مسیر پیادهروی اربعین، موکبهای فرهنگی کانون در استان کردستان به عرصهای برای حضور، مشارکت و نقشآفرینی نوجوانان عضو کانون تبدیل شده است؛ نوجوانانی که اینبار نه در جایگاه مخاطب، بلکه در قامت «خادم فرهنگی» در کنار مربیان خود ایستادهاند.
در این موکبها، هر گوشه روایتگر بخشی از تلاش نوجوانانی است که با عشق و انگیزه، بخشی از مسئولیت اجرای برنامه را بر عهده گرفتهاند؛ از آمادهسازی و فضاسازی محیط تا طراحی و ساخت دستسازهها، اجرای فعالیتهای فرهنگی و هنری، همراهی با کودکان زائر و کمک به فرآیند پذیرایی و خدمترسانی.
اینجا نوجوان فقط مخاطب نیست؛ خودش بخشی از برنامه است
رویکرد «نوجوانمحوری» کانون در این موکبها، از یک شعار فراتر رفته و به یک تجربه واقعی تبدیل شده است.
نوجوانان عضو کانون در کنار مربیان، در ایدهپردازی، آمادهسازی فضای موکب، طراحی و اجرای فعالیتها، ساخت کاردستی و دستسازههای عاشورایی، نقاشی، بازیهای گروهی، قصهگویی، شعرخوانی، معرفی کتاب و اجرای برنامههای تعاملی مشارکت دارند و تلاش میکنند برای کودکان و نوجوانانی که در مسیر زیارت اباعبدالله الحسین(ع) حضور یافتهاند، لحظاتی شیرین، فرهنگی و ماندگار خلق کنند.
در گوشهای از موکب، نوجوانی مشغول آمادهکردن وسایل یک فعالیت هنری است؛ چند قدم آنطرفتر، نوجوان دیگری کودکان زائر را برای شرکت در یک بازی گروهی دعوت میکند. یکی کنار کودکی نشسته و در ساخت یک دستسازه عاشورایی کمکش میکند و گروهی دیگر، با همراهی مربی، فضای موکب را برای اجرای فعالیت بعدی آماده میکنند.
موکب در این لحظه دیگر فقط یک محل توقف نیست؛ تبدیل شده است به یک کارگاه زنده فرهنگی که نوجوانان در آن میسازند، میآموزند، تجربه میکنند و خدمت میکنند.
از ساخت یک کاردستی تا ساختن یک خاطره ماندگار
یکی از بخشهای جذاب فعالیت نوجوانان، همراهی با کودکان زائر در فعالیتهای هنری و دستی است؛ فعالیتهایی که میتواند با یک تکه کاغذ، مقوا، رنگ و کمی خلاقیت آغاز شود و در نهایت به یادگاری از سفر اربعین تبدیل شود.
نوجوانان کانون با همراهی مربیان، زمینه اجرای نقاشی، کاردستی، ساخت دستسازههای عاشورایی، طراحی نمادهای اربعینی، نوشتن دلنوشته و نامه برای امام حسین(ع)، ساخت پرچمهای کوچک، فعالیتهای گروهی و بازیهای فرهنگی را برای کودکان و نوجوانان فراهم میکنند.
در این میان، آنچه اهمیت بیشتری دارد، محصول نهایی این فعالیتها نیست؛ بلکه فرآیند ارتباط و تجربه مشترک میان نوجوان کانونی و کودک زائر است؛ ارتباطی که از دل یک بازی، یک نقاشی یا یک دستسازه شکل میگیرد و میتواند به خاطرهای ماندگار از اربعین تبدیل شود.
وقتی نوجوان، همنسل خودش را بهتر میفهمد
یکی از ظرفیتهای مهم حضور نوجوانان در موکب، ارتباط مستقیم و صمیمی آنان با زائران همسنوسال خود است.
نوجوان کانونی میداند همسن او در یک مسیر طولانی پیادهروی، پس از ساعتها حرکت، ممکن است بیش از هر چیز به یک لبخند، یک گفتوگوی دوستانه، یک بازی کوتاه یا چند دقیقه همراهی نیاز داشته باشد.
از همین رو، نوجوانان در کنار مربیان کانون، در استقبال و راهنمایی کودکان و نوجوانان، اجرای بازی و سرگرمی، گفتوگو با آنان، معرفی فعالیتهای موکب، همراهی در فعالیتهای هنری و حتی پذیرایی از زائران مشارکت میکنند.
اینجا خدمت، فقط پذیرایی نیست؛ گاهی یک لبخند است، گاهی نشستن کنار یک کودک خسته، گاهی ساختن یک کاردستی و گاهی شنیدن حرفهای یک نوجوان هممسیر.
تجربهای واقعی برای تمرین مسئولیتپذیری
مشارکت نوجوانان در موکب، فرصتی برای تجربه عملی مهارتهایی است که در کتاب و کلاس بهتنهایی نمیتوان آموخت.
نوجوان در این فضا کار گروهی، مسئولیتپذیری، نظم، برنامهریزی، ارتباط مؤثر، خلاقیت، مدیریت یک فعالیت و خدمت به دیگران را در میدان واقعی تجربه میکند.
مربی نیز در این فرآیند، نقش هدایتگر و تسهیلگر را بر عهده دارد؛ فرصت میدهد، اعتماد میکند، ایده نوجوان را میشنود و او را برای پذیرش مسئولیت آماده میکند.
این همان نقطهای است که «نوجوانمحوری» معنا پیدا میکند؛ نوجوان از مخاطب برنامه به کنشگر فرهنگی تبدیل میشود.
روایت نوجوانان از عاشورا با زبان خدمت
حضور نوجوانان در موکبهای فرهنگی کانون کردستان، تنها یک مشارکت اجرایی نیست؛ روایتی است از نسلی که میخواهد فرهنگ عاشورا را با زبان خودش تجربه و روایت کند.
روایت این نوجوانان، گاهی در یک نقاشی، گاهی در یک دستسازه، گاهی در اجرای یک بازی و گاهی در پذیرایی از یک زائر کوچک امام حسین(ع) شکل میگیرد.
آنها فرهنگ عاشورا را فقط نمیشنوند؛ آن را در رفتار و عمل تجربه میکنند.
نوجوانی که کنار یک کودک زائر مینشیند و دست او را برای ساخت یک کاردستی میگیرد، نوجوانی که برای همسن خودش آب و پذیرایی میآورد، نوجوانی که محیط موکب را آماده میکند و نوجوانی که با لبخند به استقبال زائران میرود، هر کدام بخشی از یک روایت بزرگ هستند؛ روایت خدمت، همدلی و عشق به اباعبدالله الحسین(ع).
موکب کانون؛ صحنهای برای «نوجوانمحوری»
موکبهای فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان کردستان در ایام اربعین، تنها محلی برای ارائه خدمات فرهنگی نیستند؛ میدانی برای اعتماد به نوجوانان و سپردن بخشی از جریان فرهنگی به نسلی هستند که قرار است آینده فرهنگ و جامعه را بسازد.
در این تجربه، نوجوانان میآموزند که میتوانند اثرگذار باشند؛ میتوانند ایده بدهند، تصمیم بگیرند، مسئولیت بپذیرند و برای دیگران کاری انجام دهند.
و شاید زیباترین تصویر از این حضور، همین باشد:
نوجوانی که در مسیر اربعین، فقط زائر نیست؛ خادم است.
فقط مخاطب نیست؛ کنشگر فرهنگی است.
فقط برنامه را تماشا نمیکند؛ خودش برنامه را میسازد.
موکب فرهنگی کانون کردستان، این روزها شاهد همین روایت است؛ روایت نوجوانانی که با دستان کوچک اما دلهای بزرگ، در مسیر عشق به اباعبدالله الحسین(ع)، سهم خود را از خدمت و فرهنگ عاشورایی ادا میکنند.
