کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با انگیزه بهینه‌سازی اوقات فراغت کودکان از طریق تشویق آنها به مطالعه، دی‌ماه سال ۱۳۴۴ تأسیس شد و فعالیت خود را آغاز کرد. بعد از انقلاب اسلامی ایران نیز با درک درست از ظرفیت و ضرورت کار برای کودکان و نوجوانان، این نهاد با همکاری جمعی از هنرمندان و نویسندگان متعهد، کار خود را دنبال کرد و فعالیتش را وسعت داد.

هدف

ایجاد امکانات لازم برای رشد و پرورش فکری و ذوقی کودکان و نوجوانان و کمک به شکوفایی استعداد آنان در اوقات فراغت براساس نظام تعلیم و تربیت اسلامی از جمله مهم‌ترین اهداف فعالیت کانون برشمرده شده است.

وظایف

- تأسیس مراکز عرضه کتاب و آموزش‌های فرهنگی، هنری و ادبی مخصوص کودکان و نوجوانان در کشور

- کمک به توسعه و تکمیل کتابخانه‌های عمومی، مساجد، مدارس برای ایجاد بخش‌های مخصوص کودکان و نوجوانان

- تهیه و استفاده از وسایل سمعی و بصری، تدارک وسایل آموزشی، تولید، توزیع، نمایش و فروش فیلم‌های سینمایی و تولید تئاتر مخصوص کودکان و نوجوانان

- کمک به توسعه و ترویج ادبیات کودکان و نوجوانان از طریق تشویق نویسندگان، طراحان، هنرمندان و ناشران و همکاری با آنان

- برگزاری جشنواره‌ها و نمایشگاه‌های ادبی، هنری و فرهنگی مخصوص کودکان و نوجوانان

- تولید سرگرمی، اسباب‌بازی، بازی‌های رایانه‌ای، عروسک و ...

- ایجاد واحدهای کتاب رسانی سیار برای عرضه کتاب به بچه‌ها در روستاها

- همکاری با موسسه‌های ایرانی و غیرایرانی که با کانون هدف‌های مشترک دارند.

کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان استان سمنان قبل از دهه‌ی هفتاد به‌صورت منطقه‌ای اداره می‌شد و مراکز فرهنگی‌هنری سمنان، مهدی‌شهر، دامغان، شاهرود با عنوان کتابخانه کودک تحت نظر منطقه مازندران پوشش داده می‌شد و تا پیش از تبدیل شیوه مدیریتی منطقه‌ای به مرکز استان، تمامی مکاتبات و اطلاعات آماری نیز در بایگانی منطقه مازندران جمع‌آوری می‌شد.

پیش از انقلاب، تعداد نیروی انسانی شاغل در کانون پرورش فکری، ۲۳ نفر بود و در حال حاضر پس از گذشت چهار دهه با احتساب مجموعه کانون زبان، تعداد ۱۳۰ نفر در بخش‌های ستادی و مراکز فرهنگی‌هنری، مشغول به فعالیت و ارائه خدمات به مراجعان هستند.

کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان سمنان دارای ۲۳ مرکز فرهنگی‌هنری شامل ۱۶ مرکز ثابت، چهار کتابخانه سیار روستایی، یک کتابخانه سیار شهری و دو کتابخانه پستی است.

فعالیت‌های فرهنگی و هنری

یکی از اهداف اصلی کانون ایجاد مراکزی برای ترویج کتاب‌خوانی و مطالعه است. نخستین کتابخانه کانون استان سمنان در سال ۱۳۵۴ در پارک ملت سمنان آغاز بکار کرد و در ادامه این روند، کتابخانه‌های ثابت کانون در سراسر استان گسترش یافت و در حال حاضر تعداد مراکز ثابت فرهنگی‌هنری به ۲۳ مرکز رسیده است.

کتابخانه‌های کانون نه تنها جایی برای خواندن و به امانت گرفتن کتاب؛ بلکه جایی است که کودکان و نوجوانان می‌توانند در آن میزان آگاهی و دانش خود را بیازمایند و نوآوری‌های خود را در قالب فعالیت‌های مختلف فرهنگی، هنری و ادبی آزمایش کنند. در این فضاهای فرهنگی‌هنری، بیش از ۴۰  فعالیت متنوع همانند نقد کتاب، داستان‌نویسی، شعرخوانی، قصه‌گویی، فیلم‌سازی، نجوم، نقاشی، خوش‌نویسی، آشنایی با شخصیت‌های علمی و هنری و تاریخی ایران و جهان، آشنایی با سرزمین‌ها و قوم‌ها و ملت‌ها و نژادها، برنامه‌های گفت وگو و انتقاد در زمینه‌های گوناگون، مسابقه، مشاعره، در کنار برگزاری نمایشگاه‌های گوناگون، بازدیدهای گروهی و... انجام می‌شود.

هم‌چنین با تغییر کاربری برخی مراکز کانون، امکان حضور کودکان با نیازهای ویژه در کنار دیگر اعضای کانون فراهم شده است این مراکز با عنوان مرکز «فراگیر» فعالیت می‌کنند.

هم‌اکنون چهار مرکز سیار روستایی و یک مرکز سیار شهری با هدف ارائه خدمت‌رسانی به کودکان مناطق روستایی و محروم شهری، طراحی و راه‌اندازی شده است.

طرح امانت کتاب از طریق پست توسط مربیان دو کتابخانه پستی در کشور انجام می‌شود. این مربیان علاوه بر ارسال کتاب پاسخگوی پرسش‌های فرهنگی، علمی، ادبی و... کودکان هستند.

مراکز (کتابخانه‌های) سیار شهری و روستایی

کتابخانه‌های سیار شهری و روستایی، با هدف ارایه برنامه‌ها و خدمت‌رسانی به مناطق روستایی و محروم شهری طراحی و راه‌اندازی شده است. اولین کتاب‌خانه سیار شهری با تجهیز یک اتوبوس برای کتاب‌رسانی در سال ۱۳۷۰ در شهر سمنان راه‌اندازی و طرح کتابخانه سیار روستایی نیز در سال ۱۳۵۵ با استفاده از خودروهای سبک در روستاهای استان سمنان اجرایی شد.

در حال حاضر مربیان کتابخانه‌های سیار فعالیت خود را گسترش داده و ضمن حضور در روستاها، با استقرار در مجتمع‌های آموزشی، مدارس، مساجد، علاوه بر امانت کتاب به اعضا، فعالیت‌هایی چون قصه‌گویی، شعرخوانی، نمایش فیلم، اجرای بازی و دیگر فعالیت‌های کانونی را انجام می‌دهند.

مراکز (کتابخانه‌های) پستی

طرح امانت کتاب از طریق پست از مهر ۱۳۷۲ در روستاهای اطراف سمنان آغاز شد. در این روند پس از ارسال فرم عضویت به کتابخانه پستی، کارت عضویت صادر و به همراه دو جلد کتاب برای عضو ارسال می‌شد تا پس از دو هفته عودت دهد.

مربیان کتابخانه پستی از طریق ارسال کارت پستال در عیدهای مهم ملی و مذهبی، برگزاری مسابقه‌ها و ارسال جوایز و نیز پاسخ به پرسش‌های فرهنگی، علمی، ادبی و... با اعضای خود ارتباط پی در پی دارند.

مراکز (کتابخانه‌های) فراگیر

این کتابخانه‌ها مراکزی هستند که در آن امکان بروز خلاقیت‌ها و شکوفایی استعداد کودکان و نوجوانان دارای نیازهای ویژه در کنار دیگر اعضای کانون فراهم شده است.

کودکان نابینا، کم‌بینا، ناشنوا، کم‌شنوا و دارای نیازهای ویژه در این مراکز در کنار اعضای دیگر کتابخانه از فعالیت‌های متنوع فرهنگی، هنری و ادبی کانون با استفاده از کتاب‌های بریل، گویا و تجهیزات دیداری و شنیداری و ابزارهای به‌روز زیر نظر مربیان متخصص بهره‌مند می‌شوند.

مجتمع‌ها و مرکز آفرینش‌های فرهنگی و هنری

با گسترش فعالیت‌های کانون «مجتمع‌های بزرگ فرهنگی و هنری» در بیشتر شهرها راه‌اندازی شد. این مجتمع‌ها بهعنوان مرکز اصلی هدایت کتابخانه و مراکز دیگر فعال است که خدمات متنوعی را در اختیار اعضا، مربیان و کارکنان کانون هر استان قرار می‌دهد.

اولین مجتمع بزرگ فرهنگی‌هنری کانون استان سمنان نیز در شهرک مدیران، میدان پدران آسمانی با زیربنای دو هزار و ۳۰۰ متر مربع درسال ۱۳۹۳ راه‌اندازی شد.

سالن‌های آمفی‌تئاتر و کنفرانس، سالن نمایشگاهی برای برگزاری جشنواره‌ها، همایش‌ها و نمایشگاه‌های کانونی و غیر آن، کارگاه‌های هنر خلاق، تفکر خلاق و... از بخش‌های مهم این مرکز است.

فعالیت‌های پژوهشی و آموزشی

آموزش و پژوهش

تحقیقات و پژوهش در حوزه تولیدات و فعالیت‌های کانون و آموزش ضمن خدمت برای تربیت کادر متخصص و به‌روز نگهداشتن مربیان، کارشناسان و مدیران برای عرضه خدمات بهتر بخش دیگری از فعالیت‌های کانون است.

تجربیات هنری و ایده‌های نو

دستیابی به شیوه‌های تازه هنری در فعالیت‌ها و نمونه‌سازی از تولیدات در چهارچوب اهداف و برنامه‌های کانون نیز توسط این مرکز انجام می‌شود.

کانون زبان ایران

مهم‌ترین و گسترده‌ترین فعالیت آموزشی کانون برای مخاطبان، در کانون زبان صورت می‌گیرد. کانون زبان ایران که از سال ۱۳۸۴ در سمنان آغاز بکار کرده است، پس از انقلاب اسلامی این نهاد آموزشی زیر نظر کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به فعالیت خود با هدف آموزش زبان‌های خارجی ادامه داد.

قریب به دو هزار و ۵۰۰ زبان‌آموز کودک، نوجوان و بزرگسال در سه واحد کانون زیر نظر ۲۱ مدرس زبان در سه شعبه سمنان، دامغان و شاهرو، مشغول فراگیری زبان‌های انگلیسی هستند.

تشکیل دوره‌های آموزش مجازی زبان، برگزاری دوره‌های تافل، تولید مواد و منابع آموزشی و کمکآموزشی چون کتاب، نوار، چند رسانه‌ای، لوح فشرده و نشریه و همکاری با مؤسسه‌های بزرگ مشابه در جهان از دیگر فعالیت‌های کانون زبان ایران است.

ارتباطات و اطلاع‌رسانی

فعالیت‌های اطلاع‌رسانی همزمان با تأسیس کانون و برای معرفی آن سازمان نوپا آغاز شد؛ اما فعالیت سازمان‌یافته آن با آغاز بکار روابط‌عمومی در سال ۱۳۵۰ شکل گرفت؛ البته روابط  بین‌الملل کانون به شکل مستقل اطلاع‌رسانی و ارتباطات  بین‌المللی کانون را از سال ١٣٧١ سامان داد.

تهیه و ارسال خبر به رسانه‌ها، راه‌اندازی سایت اخبار به نشانی http://www.kanoonnews.ir، وبلاگ استانی به نشانی http://kanoonsemnan.blogfa.com/  انتشار خبرنامه و ویژه‌نامه برای رویدادهای مهم از اصلی‌ترین وظایف اطلاع‌رسانی است.

اخبار کانون روزانه در ضمیمه شاپرک روزنامه آفرنش نیز چاپ می‌شود.

جشنواره‌ها، نمایشگاه‌ها و برنامه‌های کانون

برپایی جشنواره‌ها، نمایشگاه‌ها و برنامه‌های کانونی، ملی و بین‌المللی از مهم‌ترین فعالیت‌های کانون است که همهساله پذیرای میلیون‌ها کودک و نوجوان، فعالان عرصه‌های فرهنگ، هنر و ادب و عموم مردم در سراسر استان است.

برگزاری جشنواره‌های بین‌المللی پویانمایی تهران، قصه‌گویی، نمایشگاه و مسابقه بین‌المللی نقاشی کودکان تهران، جشنواره‌ها و برنامه‌های ملی دهه فجر، روز جهانی و هفته ملی کودک، مطبوعات، کتاب، عکس، جشنواره و نمایشگاه اسباب‌بازی و جشنواره‌های کانونی همانند نمایش عروسکی، پژوهش  و... ازجمله این برنامه‌ها است.

نقاشی

از فعالیت‌های مهم کانون، برپایی کلاس‌های نقاشی در کتابخانه‌هاست و کانون همه‌ساله با ارسال آثار اعضای کودک و نوجوان به جشنواره‌ها و مسابقه‌ها شاهد درخشش آنها در عرصه‌های بین‌المللی بوده است. کانون از این راه صدها مدال و نشان ارزشمند طلا، نقره، برنز، دیپلم افتخار و لوح تقدیر از این مسابقه‌ها و نمایشگاه‌های بین‌المللی نقاشی کسب کرده است که ازجمله می‌توان به مسابقه‌های بین‌المللی اینوهیکاری ژاپن، شانکار هند، دوسالانه کاناگاوای ژاپن، یونسکو، بنیاد جهانی صلح و محیط زیست ژاپن، مجارستان، فنلاند، طرابلس، لیدیسه چک، اسلوونی، مقدونیه، چک و... اشاره کرد.

اهم جشنوارهها، نمایشگاهها و برنامههای ملی

هفته ملی و روز جهانی کودک

این برنامه در قالب جشنواره‌های شاد و به مناسبت ۱۶ مهر روز جهانی کودک همه‌ساله در مراکز و کتابخانه‌های کانون در سراسر استان انجام می‌شود.

در چند سال اخیر برنامه‌های روز جهانی کودک با عنوان «هفته ملی کودک» با حضور سازمان‌ها و نهادهای دولتی و غیردولتی فعال در حوزه کودک و نوجوان برگزار شده است.

جشنواره و نمایشگاه دهه فجر

کانون به‌عنوان مسئول کمیته کودک و نوجوان ستاد دهه فجر انقلاب اسلامی برنامه‌های ویژه‌ای را در تمامی مراکز فرهنگی‌هنری خود در سراسر استان برگزار می‌کند. در عین حال هماهنگی برنامه‌های دیگر سازمان‌های عضو کمیته نیز بر عهده کانون است.

هفته کتاب و کتاب‌خوانی

هم‌زمان با هفته کتاب در آبان هر سال با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و با هدف ترویج کتاب‌خوانی از سوی کانون برنامه‌های متنوعی در کتابخانه‌های کانون در سراسر استان برگزار می‌شود. تاکنون ۲۶ دوره از برنامه‌های هفته کتاب و کتاب‌خوانی در مراکز کانون برگزار شده است.

روز ملی ادبیات کودک و نوجوان

به مناسبت ۱۸ تیر روز ملی ادبیات کودک و نوجوان، روز درگذشت مهدی آذریزدی، ویژه‌برنامه‌هایی متناسب با این روز برای کودکان و نوجوانان برگزار می‌شود تا آنان به مطالعه بیشتر تشویق شوند.

جشنواره بین‌المللی پویانمایی تهران

نخستین دوره: اسفند ١٣٧۷ و آخرین دوره: اسفند ۱۳۹۶

مجموع: ده دوره

شیوه برگزاری: دوسالانه

هدف: ایجاد بستر تبادل اندیشه‌ها و آموخته‌ها، کشف و تشویق هنرمندان جوان، گسترش توانایی‌ها و نگرش‌های نو در عرصه هنر پویانمایی ایران

بخش اصلی: مسابقه ایران و بین‌الملل، معرفی آثار برتر و اهدای تندیس جشنواره

جشنواره بین‌المللی قصه‌گویی

نخستین دوره: ۱۳۷۵ و نخستین دوره بین‌المللی: ۱۳۸۵ و آخرین دوره: ۱۳۹۷

مجموع: ۲۱ دوره

شیوه برگزاری: سالانه

هدف: تکریم فرهنگ عامه و ترویج قصه‌گویی به‌عنوان نمادی از فرهنگ شفاهی ایران در جامعه و تأکید بر اهمیت آن در کانون

بخش اصلی: مسابقه قصه‌گویان ایران و دیگر کشورها، اجرای قصه‌گویان برتر و اهدای جوایز

نمایشگاه و مسابقه بین‌المللی نقاشی کودکان تهران

نخستین دوره: ۱۳۷۸ و آخرین دوره: ۱۳۹۳

مجموع: هشت دوره

شیوه برگزاری: دوسالانه

هدف: به تصویر کشیدن رؤیاها و نمایش آرزوهای کودکان

بخش اصلی: برپایی نمایشگاه آثار منتخب و معرفی و تجلیل از برگزیدگان

جشنواره نمایش عروسکی

نخستین دوره: ۱۳۷۶ و آخرین دوره: ۱۳۹۵

مجموع: هفده دوره

شیوه برگزاری: سالانه

هدف: ترویج فعالیت‌های نمایشی به‌عنوان یک شیوه تأثیرگذار تربیتی در مراکز فرهنگی هنری کانون

بخش اصلی: ارزیابی و داوری آثار نمایشی مربیان و اعضای مراکز کانون سراسر کشور در سطوح استانی، منطقه‌ای و کشوری

جشنواره پژوهش

نخستین دوره: ۱۳۸۷ و آخرین دوره: ۱۳۹۷

مجموع: ۱۰ دوره

شیوه برگزاری: سالانه، همزمان با هفته پژوهش

هدف: توسعه و گسترش فعالیت‌های پژوهشی در کانون و استفاده از نتایج آن

بخش اصلی: معرفی طرح برتر پژوهشی، اقدام‌پژوهی، پایان‌نامه و مقاله پژوهشی

نمایشگاه هنرهای تجسمی اعضا و مربیان هنری

نخستین دوره: ۱۳۸۴ و آخرین دوره: ۱۳۹۰

مجموع: چهار دوره

شیوه برگزاری: دو سالانه

هدف: آشنایی بیشتر مربیان کانون با آثار یکدیگر و ایجاد بستر مناسب جهت تعامل سازنده بین آنان

بخش اصلی: برپایی نمایشگاهی از آثار نقاشی، عکاسی، خوش‌نویسی، تصویرگری و سفال مربیان هنری کانون و معرفی برترین‌ها

ارسال نظر

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
9 + 1 =