به گزارش اداره کل روابط عمومی و امور بینالملل کانون، این نشستها بخشی از همکاری مشترک اداره آفرینشهای ادبی هنری کانون با دفتر نشر فرهنگ اسلامی برای برگزاری این رویداد است که به تولید آثار ادبی مرتبط با سیرۀ پیامبراکرم(ص) شامل داستان کوتاه، داستان کوتاهِ کوتاه، طرح رمان و رمان برای همه گروههای سنی کودک، نوجوان و بزرگسال اختصاص دارد.
اهمیت جایگزینی «جهانآفرینی داستانی» به جای «رویکرد موعظهای» در آثار دینی کودک و نوجوان
بر همین اساس نخستین نشست نقد و بررسی کتابهای جشنواره خاتم روز سهشنبه ۹ دی ۱۴۰۴، با حضور مریم اسلامی شاعر و نویسنده کودک و نوجوان و معاون آفرینشهای ادبی و هنری و مریم کوچکی نویسنده کودک و نوجوان و کارشناس ادبی این اداره در سرای اهل قلم خانه کتاب و ادبیات ایران با عنوان محوری «راز یوسف» نوشته مهدی میرکیایی برگزار و در آن چهار عنوان کتاب این نویسنده شامل کتابهای «من واکسن نمیزنم!» نوشته ، «فقط یک آرزو دارم»، «این همه سیب، به کی رسید؟» و «راز یوسف» مورد نقد و بررسی قرار گرفت.
مریم اسلامی در این نشست با نقد ۳ اثر کودک، موضوع «جهانآفرینی داستانی» را به جای «رویکرد موعظهای» در آثار دینی کودک و نوجوان مورد تاکید قرار داد و تناسب محتوا با ذائقه مخاطب را کلید موفقیت داستاننویسی دینی برشمرد.
همچنین در این نشست مریم کوچکی بحث اقلیمی بودن داستانهای نوجوان را در اثر راز یوسف بررسی کرد و توضیح داد که این داستانها علاوه بر آنکه در راستای جشنواره خاتم است بلکه شیوه زندگانی، فرهنگ، آداب و رسوم، محیط زیست، نحوه درآمد .... مردمان مناطق گوناگون ایران را بازتاب میدهد.
دو منتقد در عین حال به این نکته اشاره کردند که در نوشتن داستان ویژه کودکان به دانش و درک مخاطبان باید توجه شود.
سختی خوانش در زبان محاوره
علی رضا ارسنجانی نویسنده و منتقد ادبی و عالمه میرشفیعی نویسنده و منتقد ادبی در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان کارشناس و منتقدانی بودند که کار نقد آثار را در دومین نشست از نشستهای زنجیرهای نقد و بررسی کتابهای خاتم - که هر هفته روزهای سهشنبه برگزار میشود - برعهده داشتند.
نشست دوم روزسهشنبه ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ به صورت حضوری و مجازی در سالن نشستهای معاونت فرهنگی کانون در خیابان حجاب تهران(سالن آیما) برگزار شد و کتاب «محمدِ توراتِ کارگردان» به نویسندگی محمد عزیزاللهی نجفآبادی، مورد بررسی قرار گرفت.
منتقدان این نشست به بیان اصول داستاننویسی خاتم و محاسن و مشکلات داستان پرداختند و نظرهای خود را با حاضران به اشتراک گذاشتند.
آنان ضمن تحسین ایده داستانی و فکر اولیه، یکی ازنکات قابل بررسی در این داستان را زبان آن دانستند چراکه به نظر آنها، کل داستان برپایه زبان محاوره نوشته و این امر، موجب شده است خوانش داستان برای مخاطبان سخت و دشوار شود همچنین از دیگر موارد قابل طرح در این داستان پیرنگ، شخصیتپردازی و انتخاب عنوان برای اثر بود که منتقدان درباره آن گفتوگو کردند.
پیرنگ، خوب، پرداخت نیازمند توجه
احمد احمد نوشته علی ناصری عنوان اثری بود که در سومین نشست از نشستهای زنجیرهای و تخصصی نقد و بررسی کتابهای کودک و نوجوان جشنواره خاتم، روز سهشنبه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ باردیگر در سالن آیما معاونت فرهنگی کانون به بحث و نقد گذاشته شد.
در این نشست فرزانه رحمانی و مریم کوچکی به عنوان کارشناسان برنامه، کتاب را مورد بررسی و نقد قرار دادند و رحمانی نخست خلاصهای از کتاب را برای مخاطبان مجازی و کسانی که در سالن حضور داشتند، بیان کرد سپس درباره پیرنگ داستان با مخاطبان گفتوگو شد.
رحمانی در این زمینه عنوان کرد، پیرنگ داستان مشکلی ندارد ولی مسئلهای که کتاب و داستان با آن مواجه است پرداخت داستانی است.
از دیگر نکتههایی که منتقدان مطرح کردند شخصیت پردازی بود و کوچکی برخی از جملههای راوی داستان را به عنوان نمونهای از بیان شاعرگونه او برای حضار خوانش کرد.
دو منتقد همچنین عنوان کردند که داستانها برای گروه سنی نوجوان باید حادثه، کشمکش و تعلیق داشته باشد و همین نکتهها موجب میشود، تا برای مخاطبان به ویژه مخاطبان نوجوان جذابیت لازم و کافی را داشته باشد. کوچکی یکی از نقاط قوت کتاب را توجه نویسنده به بیماری آلزایمر عنوان کرد.
یادآوری میشود نشستهای زنجیرهای نقد و بررسی کتابهای جشنواره خاتم سهشنبهها، در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار میشود.
مهلت ارسال اثر به یازدهمین دوره جشنواره خاتم تا ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ تعیین شده است و آیین پایانی و اهدا جایزههای این رویداد مرداد سال آینده برگزار خواهد شد.
