به گزارش روابطعمومی ادارهکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان فارس، اولین نشست کارگروه گسترش فعالیتهای قرآنی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان فارس با هدف انسجامبخشی به برنامههای دینی، تعمیق تربیت قرآنی و تبدیل فعالیتهای مناسبتی به روندی مستمر، هدفمند و اثرگذار در مراکز کانون تشکیل شد.
اعضاء کارگروه گسترش فعالیتهای قرآنی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان فارس را مژده دستوری دبیر کارگروه و مشاور امور بانوان ادارهکل، راضیه احمدی کارشناس مسئول آفرینشهای ادبی استان، علی شاکری کارشناس طرحهای عمرانی، سمیه کشاورز مدیر روابطعمومی و سرپرست بسیج فرهنگیان ادارهکل، منصور تقویفرد مربی مسئول مرکز کانون لارستان، زینب سجودی مربی مسئول مرکز کازرون و نرگس صداقت مربی مسئول مرکز کانون بیرم تشکیل میدهند.
نخستین جلسه این کارگروه در ۲۵ خرداد ۱۴۰۵ بهصورت حضوری و مجازی با حضور مدیرکل کانون فارس، کارشناسان و جمعی از مربیان مراکز برگزار شد؛ و شرکتکنندگان در آن راهکارهای گسترش، تعمیق و نظاممند کردن فعالیتهای قرآنی در مراکز استان را بررسی کردند.
در این نشست بر ضرورت فاصله گرفتن از برنامههای پراکنده، مناسبتی و مقطعی و حرکت به سمت برنامههایی مستمر، تربیتی و مبتنی بر نیازهای واقعی کودک و نوجوان تأکید شد؛ تا مفاهیم قرآنی از سطح آموزشهای محدود و نظری فراتر رود؛ و به بخشی از سبک زندگی، منش رفتاری و هویت فرهنگی نسل آینده تبدیل شود.
علی خواجهنژادیان مدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان فارس در این نشست با تأکید بر ضرورت ارتقاء کیفی برنامههای دینی در مراکز اظهار کرد رسالت اصلی این کارگروه آن است که فعالیتهای قرآنی از قالب اقدامات مقطعی خارج شود؛ و به جریانی مداوم، تربیتی و اثرگذار در زندگی کودکان و نوجوانان تبدیل شود.
وی گفت: اگر کودکان و نوجوانان از سالهای نخست زندگی با مفاهیم قرآن کریم انس بگیرند، در سالهای بعد نیز در مواجهه با دشواریها، آسیبها و پیچیدگیهای زندگی میتوانند از این معارف الهی بهعنوان تکیهگاهی استوار و چراغ راهی روشن بهره بگیرند.
خواجهنژادیان با اشاره به مبنای تربیت قرآنی که بر پیوند تزکیه و تعلیم استوار است بیان کرد: در سیره پیامبران الهی همواره تزکیه بر تعلیم مقدم بوده است و این رویکرد نشان میدهد که پیش از آموزش، باید زمینه پالایش درون، آمادگی روحی و ظرفیت دریافت معارف در انسان فراهم شود.
وی ادامه داد تزکیه در حقیقت فرآیندی برای زدودن زوائد روحی و آلودگیهای درونی است؛ تا بستر لازم برای دریافت درست معارف الهی ایجاد شود؛ و از همین رو در برنامهریزیهای فرهنگی و تربیتی کانون نیز باید میان تعلیم و تزکیه پیوندی دقیق، هوشمندانه و مؤثر برقرار شود.
مدیرکل کانون فارس بیان کرد: هرگاه آموزشهای قرآنی با فرآیند تربیت درونی، تهذیب اخلاقی و تقویت معنویت همراه شود، زمینه شکلگیری شخصیتی متعادل، استوار و برخوردار از قدرت تشخیص در نسل آینده فراهم میشود؛ و کودکان و نوجوانان در برابر ناملایمات فکری، اخلاقی و فرهنگی جامعه از پایداری بیشتری برخوردار میشوند.
وی نقش مربیان را در تحقق این رویکرد تعیینکننده دانست؛ وگفت: مأموریت این کارگروه صرفاً به صدور بخشنامه و ارائه دستورالعملهای اداری محدود نمیشود، بلکه باید با اتکا به تجربههای میدانی، خلاقیتهای تربیتی، شناخت واقعی مخاطب و ایدههای عملی مربیان در مراکز پیش برود.
خواجهنژادیان افزود شناسایی تجربههای موفق در مراکز مختلف استان و تبدیل آنها به مدلهای تربیتی و آموزشی قابل تعمیم از مهمترین اهداف این کارگروه بهشمار میرود؛ و این تجربهها پس از بررسی، جمعبندی و تدوین میتواند در قالب کتابچهها و بستههای آموزشی در اختیار سایر مراکز قرار گیرد.
وی با اشاره به برنامههای پیشبینیشده برای سال ۱۴۰۵ نیز گفت: تدوین مدلهای تربیتی مبتنی بر تزکیه در اولویت برنامههای کانون استان قرار دارد؛ و این مدلها در سطح ستاد سیاستگذاری میشود؛ و با خلاقیت، ذوق، تجربه و شناخت میدانی مربیان در مراکز به مرحله اجرا میرسد.
مدیرکل کانون فارس تأکید کرد هدف آن است که فعالیتهای قرآنی از سطح آموزش صرف فراتر رود؛ و به درونیسازی مفاهیم، تعمیق اندیشه دینی و شکلگیری نگاهی متعالی در سبک زندگی کودکان و نوجوانان منتهی شود.
مژده دستوری دبیر کارگروه گسترش فعالیتهای قرآنی و مشاور امور بانوان ادارهکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان فارس نیز در این نشست بر ضرورت طراحی برنامههای منظم، کاربردی و متناسب با شرایط مراکز تأکید کرد؛ و گفت فعالیتهای قرآنی زمانی به اثربخشی مطلوب میرسد که متناسب با زبان روحیه، سن و نیازهای واقعی کودک و نوجوان طراحی و اجرا شود.
وی گفت: استفاده از شیوههایی مانند قصهگویی، بازی، شعر، نقاشی، فعالیتهای هنری و مشارکت عملی کودکان و نوجوانان میتواند مفاهیم قرآنی را برای مخاطبان ملموستر، جذابتر و ماندگارتر کند.
دستوری با اشاره به جمعبندی آیات قرآنی کتابهای هدیههای آسمان پایههای دوم تا ششم بیان کرد: این ظرفیت میتواند مبنایی برای طراحی برنامههای آموزشی و تربیتی در مراکز قرار گیرد و مسیر اجرای فعالیتها را از حالت پراکنده به سمت برنامهای منسجم و هدفمند هدایت کند.
وی بر برگزاری دورههای آموزشی برای مربیان و معلمان، تهیه برنامههای آماده و قابل اجرا برای مراکز، اختصاص روزهایی مشخص برای برنامههای قرآنی، برگزاری نماز جماعت در کنار فعالیتهای تربیتی، ضبط قصههای قرآنی توسط مربیان و اختصاص ساعتی ثابت برای انس با قرآن در مراکز تأکید کرد.
دبیر کارگروه همچنین برگزاری فراخوان سجاده حضور را از دیگر پیشنهادهای مطرحشده دانست؛ و اظهار کرد باید زمینهای فراهم شود تا کودکان و نوجوانان تنها دریافتکننده پیام نباشند و خود نیز در خلق آثار ادبی، هنری و فرهنگی با موضوع قرآن نقشآفرینی کنند.
در ادامه این نشست، اعضاء کارگروه بر استفاده از منابع معتبر، کتابهای تأییدشده ویژه کودک و نوجوان، آثار مرتبط با شخصیتهای قرآنی، کتاب درسهایی از قرآن و ظرفیتهای موجود در نهجالبلاغه تأکید کردند؛ و بهرهگیری از این منابع را برای غنای محتوایی و تربیتی برنامهها ضروری دانستند.
همچنین پیشنهاد شد برخی قصههای قرآنی در قالب نمایش عروسکی، انیمیشن، نمایش خلاق، سرود و دیگر قالبهای هنری برای مخاطبان کودک و نوجوان بازآفرینی و اجرا شود؛ تا ارتباط آنان با مفاهیم دینی عمیقتر، عاطفیتر و ماندگارتر شکل بگیرد.
در این نشست بر اهمیت مخاطبشناسی دقیق نیز تأکید شد؛ و اعضاء کارگروه بر ضرورت تفکیک برنامههای گروه کودک و نوجوان، بهرهگیری از شیوههای تربیتی تشویقی، پرهیز از رویکردهای صرفاً نمایشی و تبلیغی و تلاش برای وارد شدن مفاهیم قرآنی به متن زندگی روزمره مخاطبان تأکید کردند.
همچنین آنها تجربههای موفق خود را در این زمینه مطرح کردند؛ و از اجرای برنامههای کوتاه و جذاب قرآنی در ساعات اولیه حضور اعضاء، تلفیق مفاهیم دینی با بازی، شعر و قصه، طراحی تابلوهای آشنایی با قرآن، استفاده از احادیث کوتاه در قالب شعر، ارائه کاربرگهای نقاشی با مضامین قرآنی و مسئولیتسپاری به کودکان و نوجوانان برای تقویت انس با قرآن سخن گفتند.
در این نشست همچنین بر ضرورت توجه به تدبر در قرآن کریم، تعیین اولویتها و سیاستهای اجرایی، استفاده از مشورت و همراهی صاحبنظران حوزههای قرآنی و تربیتی و بهرهگیری از پشتوانههای علمی و فرهنگی برای تدوین برنامههای مؤثر تأکید شد.
نخستین جلسه این کارگروه با تأکید بر استمرار نشستها، تکمیل فرآیند گردآوری تجربههای موفق مراکز و تدوین برنامهای منسجم برای گسترش فعالیتهای قرآنی در مراکز کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان فارس به کار خود پایان داد.
در این گفتوگوها مقرر شد نمونههای موفق اجراشده در مراکز مختلف استان گردآوری شود؛ و در جلسات آینده کارگروه مورد بررسی، نقد و بهرهبرداری قرار گیرد؛ تا این تجربهها به الگوهای اجرایی قابل تعمیم در سراسر مراکز کانون استان تبدیل شود.
