به گزارش اداره‌کل روابط عمومی و امور بین‌الملل کانون، این اثر نمایشی به کارگردانی داوود کیانیان، یکی از تجربه‌های گروهی و پژوهش‌محور در حوزه تئاتر کودک و نوجوان است که با حمایت و امکانات کانون شکل گرفت و پس از سال‌ها، اکنون در قالب کتابی مستندنگارانه، بخشی از تجربه‌های اجرایی و هنری آن در اختیار علاقه‌مندان، پژوهشگران و فعالان این حوزه قرار گرفته است.
تأکید بر اهمیت ثبت تجربه‌های تئاتر کودک
داوود کیانیان، کارگردان نمایش «خروسک پریشان»، در این آیین با اشاره به جایگاه تاریخی مرکز تئاتر کانون گفت: این سالن در طول بیش از پنج دهه، میزبان اجراهای مهمی در حوزه تئاتر کودک و نوجوان بوده است و چراغ اجرای نمایش در آن همواره روشن مانده است.
او با بیان این‌که «خروسک پریشان» تجربه‌ای آزمایشگاهی و گروهی در تئاتر کودک و نوجوان بود، توضیح داد که در شکل‌گیری و اجرای این اثر، اعضای گروه در بخش‌های مختلف تولید مشارکت داشتند و تجربه‌ها و دیدگاه‌های آنان در روند کار مورد توجه قرار می‌گرفت.
کیانیان با اشاره به این‌که نمایش در سال ۱۳۷۲ با همراهی گروهی از دانشجویان تئاتر و علاقه‌مندان این حوزه به مرحله اجرا رسید، یادآور شد: که این اثر افزون بر اجرای عمومی در مرکز تئاتر کانون، با تشکیل گروه‌هایی از نوجوانان دختر و پسر، در مدرسه‌ها و نقاط مختلف نیز اجرا شد و گروهی از بازیگران آن در قالب تئاتر سیار کانون به اجرای نمایش پرداختند.
کارگردان «خروسک پریشان» همچنین به شیوه اجرایی این نمایش اشاره کرد که بر پایه بازی‌های نمایشی کودکان و نمایش خلاق شکل گرفته بود.
او توضیح داد که این تجربه در ادامه پژوهش‌هایش درباره شیوه اجرای تئاتر کودک و نوجوان قرار داشت و در گذر زمان، با گسترش اصول و ویژگی‌های آن، به نظریه‌ای با عنوان «شیوه نوین اجرا» رسید.
کیانیان با بیان این‌که اجرای فراوان یک نمایش به‌تنهایی برای ماندگاری تجربه‌های آن کافی نیست، بر ضرورت ثبت و بررسی تجربه‌های نمایشی تأکید کرد و گفت: مستندنگاری «خروسک پریشان» می‌تواند زمینه آشنایی مربیان، کارگردانان و پژوهشگران با تجربه‌های گذشته و بهره‌گیری از آن‌ها در تولید آثار تازه را فراهم کند.
او همچنین پیشنهاد کرد این کتاب در اختیار کتابخانه‌های کانون قرار گیرد تا مربیان و فعالان تئاتر کودک و نوجوان با این تجربه اجرایی آشنا شوند.
رضا کیانیان: کانون در شکل‌گیری نسل‌های هنری نقش داشته است
رضا کیانیان، با اشاره به ویژگی‌های اجرایی «خروسک پریشان» گفت: یکی از ویژگی‌های این شیوه آن بود که به دکور، صحنه‌آرایی و امکانات پیچیده وابستگی نداشت و امکان اجرای آن در فضاهای مختلف فراهم بود.
کیانیان همچنین با یادآوری نقش کانون پرورش فکری در پرورش هنرمندان و گسترش فعالیت‌های فرهنگی و هنری برای کودکان و نوجوانان، بر اهمیت حفظ ظرفیت‌های این مجموعه و استفاده از تجربه هنرمندانی تأکید کرد که سال‌ها در این حوزه فعالیت داشته‌اند.
مستندنگاری با تکیه بر روایت عوامل و دست‌اندرکاران
نسرین اسدی، نویسنده کتاب مستندنگاری «خروسک پریشان»، نیز در سخنانی به روند شکل‌گیری این پژوهش پرداخت و گفت این کار از سال ۱۴۰۰ و با پیشنهاد داوود کیانیان آغاز شد.
او با اشاره به نبود الگوی مشخص برای مستندنگاری یک اجرای نمایشی پس از گذشت چند دهه، توضیح داد که برای تدوین کتاب، با عوامل نمایش، استادان، پژوهشگران، مدیران وقت کانون و تعدادی از تماشاگران آن دوران گفت‌وگو شده است. این گفت‌وگوها با هدف بازسازی روند شکل‌گیری و اجرای نمایش و ثبت تجربه‌های عوامل در قالبی پیوسته و خواندنی سامان یافته‌اند.
اسدی ابراز امیدواری کرد انتشار این اثر بتواند به ثبت تجربه‌های گروه‌های نمایشی دیگر نیز کمک کند و زمینه‌ای برای ماندگاری آموخته‌های هنرمندان و انتقال آن‌ها به نسل‌های بعدی باشد.
تأکید بر ضرورت انتقال تجربه در تئاتر کودک
عباس جهانگیریان، نویسنده و نمایشنامه‌نویس کودک و نوجوان، نیز در این آیین با اشاره به اهمیت ثبت تجربه‌های هنرمندان، مستندنگاری آثار نمایشی را فرصتی برای حفظ دانش و تجربه‌هایی دانست که ممکن است در گذر زمان از دسترس نسل‌های بعدی خارج شوند.
او با تأکید بر ضرورت حمایت جمعی از فعالان حوزه ادبیات، تئاتر و سینمای کودک و نوجوان، ابراز امیدواری کرد ثبت تجربه‌های اجرایی و پژوهشی به اقدامی مستمر در این حوزه تبدیل شود.
سعید ذهنی، آهنگ‌ساز نمایش «خروسک پریشان»، نیز با اشاره به ویژگی‌های موسیقی کودک، به دشواری‌ها و حساسیت‌های آهنگ‌سازی برای این گروه سنی پرداخت.
در این آیین، جمعی از هنرمندان و عوامل نمایش «خروسک پریشان» و چهره‌های شناخته‌شده تئاتر و سینما، از جمله رضا کیانیان، رضا بابک، امین زندگانی، سیروس همتی، مجید قناد ومحمدرضا کریمی صارمی معاون تولید کانون حضور داشتند.
کتاب مستندنگاری «خروسک پریشان» به نویسندگی نسرین اسدی و از سوی انتشارات ابلق منتشر شده است؛ اثری که با گردآوری روایت‌ها و تجربه‌های عوامل یک نمایش قدیمی کانون، بخشی از تاریخ تئاتر کودک و نوجوان و تجربه‌های اجرایی شکل‌گرفته در این مجموعه را ثبت کرده است.
