خودنویس آبی و گل‌سرخ / نویسنده: محمود کیانوش / برای گروه سنی «د» و «ه»

احمد، پسر حاجی رضا، خوار و بار فروش محله که کلاس ششم ابتدایی است، یک اسکناس ده‌تومانی روی زمین پیدا می‌کند. اسکناسی که برای زمان روایت داستان پول خیلی زیادی است. آن‌قدر که احمد باید سه ماه و ده روز پول توجیبی‌اش را جمع کند تا به ده تومان برسد. مثلا فکر کنید به اندازه‌ی صد هزار تومان حالا، یا حتی بیش‌تر. آن قصه‌ی مجید که دایی برایشان پول می‌فرستاد یادتان است؟ همان که بی‌بی ده تومانی را با صد تومان اشتباه می‌کرد و آن ماجراها با بقال محل و دیگران پیش می‌آمد؟ این داستان همان حال و هوا را دارد، اما برعکس آن داستان، طنز نیست. احمد برای این‌که پول را به صاحبش برگرداند یا این‌که آن را خرج کند دچار یک درگیری درونی می‌شود و این موضوع برای او ماجراهایی را پیش می‌آورد.

«در گفت‌وگوی با خودش به این‌جا که رسید، باز از خودش بدش آمد. دندان‌هایش را به هم فشار داد و زیر میز چند بار محکم ران خودش را نیشگون گرفت. فکر کرد که اگر در این لحظه سر کلاس نمی‌بود، یک سیلی محکم به صورت خودش زده بود تا آن درد تلخ و سرزنش دهنده‌ای که قلبش را فشار می‌داد، کمی فروکش کند. یک دفعه احساس کرد که انگار موقع خریدن خودنویس در مغازه‌ی کاظم‌آقا، زن چادری آمده، روبه‌رویش ایستاده و یک تف بزرگ توی صورتش انداخته...»

نسل جوان امروز، سروده‌های محمود کیانوش را خوب به خاطر دارد. او که از پیش‌گامان شعر کودک در ایران است، 80 سال دارد و سال‌هاست که در لندن زندگی می‌کند. کیانوش غیر از شعر در زمینه‌ی داستان، نقد ادبی و ترجمه هم فعالیت دارد و داستان‌هایی هم به زبان فارسی و هم انگلیسی نوشته است. کیانوش نویسنده‌ی پرکاری است و نزدیک به 80 کتاب دارد. «خودنویس آبی و گل‌سرخ» از تازه‌ترین آثار برای او برای نوجوانان است.

سیری در ویراستاری / نویسنده: مهدی حجوانی / ویراستار: علی خاکبازان / دبیر مجموعه: معصومه انصاریان / برای گروه سنی «و»/ قیمت: 3 هزار و 300 تومان

مهدی حجوانی نام آشنایی در ادبیات و مطبوعات کودک و نوجوان است. مهم‌ترین شهرت این نویسنده و پژوهش‌گر معاصر ایرانی به خاطر فعالیت‌هایش در زمینه‌ی مطبوعات و نقد ادبیات کودک و نوجوان است. او که دکترای پژوهش هنر دارد، عضو هیئت علمی دانشگاه است و غیر از نویسندگی، مترجم و سرویراستار نشر نیز هست و علاوه‌بر این بیش از هر کاری، در تاسیس نهادهای فرهنگی و مدنی فعال بوده است.

حجوانی در این کتاب درباره‌ی «سرویراستاری» صحبت می‌کند. شغلی که در صنعت نشر در کشورهای غربی بسیار آشناست اما در ایران آن‌قدر مهجور است که حتی کلمه‌ی درستی معادل آن نداریم. به سرویراستار در غرب Chief Editor می‌گویند. واژه‌ای که در مطبوعات به سردبیر ترجمه می‌شود. در واقع شغل اصلی سرویراستار آن‌طور که از اسمش برمی‌آید، نظارت بر کار ویراستاران نیست. بل‌که کسی است که کتاب را به نویسنده و مترجم سفارش می‌دهد یا اثری را که نویسنده یا مترجمی برای نشر عرضه می‌کند، می‌پذیرد یا رد می‌کند.

مهدی حجوانی چهارچوب اولیه‌ی کتاب سیری در سرویراستاری را اولین بار در یک سخنرانی در تالار کتاب‌خانه‌ی ملی ایران در سال 88 ارایه کرده بود. و حالا این مقاله با ویرایشی اساسی و افزودن مباحثی جدید، این کتاب را شکل داده است.

هزار سال داستان‌های طنزآمیز ادب فارسی / گزینش و پژوهش: محمد جعفری، سید احمد وکیلیان / قیمت: 4 هزار و 200 تومان

طنزپردازی سابقه‌ای طولانی در ادب فارسی دارد. این سبک ادبی یکی از پرطرف‌دارترین سبک‌هاست و محدود به گروه خاصی نیست. تقریبا تمام طبقات اجتماعی و سنی به آن علاقه‌مند هستند. طنزپردازی از زمان بسیار دور موضوع علاقه‌ی شاعران و نویسندگان بوده است. حتی در شاهنامه هم بخش‌هایی با زبان طنز وجود دارد.

در این کتاب، که یک اثر پژوهشی است، نمونه‌هایی از طنز در ادبیات ایران آورده شده‌است. این نمونه‌ها بر حسب نام شاعر یا نویسنده گزیده شده اند. بعد از مقدمه‌ی کوتاهی درباره‌ی شاعر یا نویسنده، بخشی از اثر طنز منظوم یا منثور او آورده شده است.

این کتاب که ایده‌ی آن اولین بار در هفدهمین جشنواره‌ی قصه‌گویی شکل گرفت، در اصل برای استفاده‌ی قصه‌گویان نوشته شده است. ایده‌ی اولیه این بود که نقالان سنتی در مراحل مختلف آموزش خود با انواع متفاوت داستان‌های طنز آشنا می‌شدند، اما نسل قصه‌گوهای امروز معمولا از این آشنایی بی‌بهره هستند.

البته این کتاب تنها برای قصه‌گویان مناسب نیست. هر حکایت آن به تنهایی می‌تواند به عنوان یک قصه خوانده شود و برای تمام خوانندگان ادبیات داستانی جذاب باشد. مخصوصا با توحه به این‌که در این کتاب تنها طنزهایی آورده شده که شکل داستانی دارند. خوانش حکایت‌ها به خاطر بار طنزی که دارند بسیار لذت‌بخش است. به خصوص این‌که هر کدام از ادیبان کتاب، در دوره‌ی متفاوتی زندگی می‌کرده‌اند و این موضوع باعث تفاوت چشم‌گیر در زبان و مفاهیم بیان شده در حکایت‌ها دارد که تنوع ویژه‌ای به کتاب می‌دهد.

جالب است بدانید از برخی داستان‌ها روایت‌های متعددی وجود دارد. گاهی در کتاب تنها یک مورد از این روایت‌ها آورده شده و گاهی بیش از یک روایت. از برخی دیگر از داستان‌ها روایتی شفاهی هم وجود دارد اما اثر مکتوب آن در کتاب آمده است.

در کوچه‌های شعر / به کوشش افسانه شعبان‌نژاد/ برای گروه سنی «د»/ قیمت: 4 هزار و 400 تومان

این کتاب برای نوجوانانی مناسب است که می‌خواهند یک دید کلی نسبت به شاعران ایران پیدا کنند. کتاب شامل 5 فصل کلی است: در کوچه‌ها دیروز، در کوچه‌های امروز، در کوچه‌های نوجوانی، در کوچه‌های شعر و موسیقی و در کوچه‌های دیگران. در هر کدام از این فصل‌ها از هر کدام شاعران مهم مربوط به آن فصل، شعری آورده شده است. در هر فصل چند شعر نیمه‌بلند آورده شده و چند یک بیت یا بند که معمولا کوتاه هستند و از یکی دو خط تجاوز نمی‌کنند. و همین خواندن آن‌ها را بسیار ساده و سریع می‌کند. شعرها معمولا جزو اشعار معروف و شنیده شده‌ی شاعران هستند. اشعاری که معمولا شاعر را با آن‌ها به یاد می‌آوریم. این اشعار طوری انتخاب شده‌اند که خواندن هر کدام از آن‌ها یک دید کلی نسبت به شاعر به دست می‌دهد.

فصل "در کوچه‌های دیروز" که مربوط به شعرای کهن است شعرهایی از فردوسی، حافظ، سعدی، صائب تبریزی و مولوی و در ادامه تک‌بیت‌هایی از آن‌ها را دربرمی‌گیرد. در فصل "در کوچه‌های امروز" اشعاری از اخوان ثالث، نیما یوشیج، هوشنگ ابتهاج، شفیعی کدکنی، قیصر امین‌پور، بیژن جلالی، سهراب سپهری، احمد شاملو و احمدرضا احمدی وجود دارد. "در کوچه‌های نوجوانی" مربوط به شعر شاعران نوجوان است: مصطفی رحماندوست، اسدالله شعبانی، بیوک ملکی، افسانه شعبان‌نژاد، عرفان نظرآهاری و ... از شاعران این بخش هستند.

"در کوچه‌های شعر و موسیقی" از خلاقانه‌ترین بخش‌های کتاب است. در این بخش ترانه‌های معروف ادبیات فارسی به هم‌راه ملودی آن وجود دارد. مخاطبان آشنا به موسیقی می‌توانند علاوه‌بر خواندن اشعار ملودی‌ها را هم با ساز بزنند. شاعر سه ترانه‌ی این بخش علی اصغر معینی است و تنظیم آن‌ها را حامد پورساعی انجام داده است. بخش پایانی که "در کوچه‌های دیگران" نام دارد مربوط است به اشعار شعرای خارجی؛ لنگستن هیوز، سارا یتس دیل، جین وایتلی و ... از شاعران این بخش هستند.

دختری دارم، شاه نداره / نویسنده: سوسن طاقدیس / تصویرگر: سمانه شریفی / طراح گرافیک: مهشید مهاجر / برای گروه سنی «ب» / قیمت: 2 هزار و 300 تومان

اگر دل‌تان یک کتاب کاملا دخترانه می‌خواهد «دختری دارم، شاه نداره» بهترین انتخاب برای شماست. کتابی که علاوه بر داستانش سر و شکلی کاملا دخترانه دارد. کاغذهای کاهی ضخیم و طرح‌های تک‌رنگ با نقش دخترهای چشم‌درشت. قصه با الهام از داستان‌های قدیمی نوشته شده و درباره‌ی مردی است که از مال دنیا یک باغ، یک درخت هلو و آلبالو، یک زن مهربان و یک دختر به نام "بی‌تا" دارد. مرد مدام برای دخترش می‌خواند: «دختری دارم شاه نداره/ صورتی داره ماه نداره/ از عاقلی/ تا نداره/ بی‌تاست/ همتا نداره....» همه‌ی اطرافیان عاشق دختر هستند. عطار، خزانه‌دار، قصاب، بقال، همه می‌خواهند با دختر عروسی کنند اما بی‌تا همه را جواب می‌کند.

یک روز پادشاه و دخترش اتفاقی صدای شعر بابای بی‌تا را می‌شوند. دختر پادشاه عصبانی می‌شود و پادشاه می‌خواهد بابای بی‌تا و خود او را تنبیه کند. اما بی‌تا با حاضر جوابی مانع از این تنبیه می‌شود. از آن به بعد پای بی‌تا به قصر باز می‌شود و باقی ماجراها اتفاق می‌افتد.

کتاب داستانی بسیار پر کشش دارد. داستانی که به خواننده اجازه نمی‌دهد تا پایان داستان‌های بی‌تا، کتاب را زمین بگذارد. لحن کتاب «دختری دارم، شاه نداره» در عین حال که کاملا امروزی است اما پر است از اصطلاحات قدیمی که آن را جذاب می‌کنند. بچه‌ها با خواندن این کتاب علاوه بر رفتن در حال و هوای قصه‌ی مادربزرگ‌ها، با کلمات زیادی هم آشنا خواهند شد. کلماتی که ریشه در گذشته‌ها دارند و کم‌کم دارند از زبان امروزی بیرون می‌روند.

ماهی‌گیر و بهار / نویسنده: مژگان کلهر/ تصویرگر: نازنین عباسی/ عکاس: محمدمهدی زابلی/ برای گروه سنی «ج»/ قیمت: 4 هزار تومان

همه‌جا پر از برف است و خبری از خورشید نیست. ماهی‌گیر که هیزم‌هایش دارد تمام می‌شود فکر می‌کند حتما بهار راه خود را گم کرده. پس می‌خواهد برود بهار را پیدا کند و راه را به او نشان دهد. برای این هدف هم ماهی کوچکش که حالا آن را به دریا انداخته به او کمک می‌کند و هم پرنده‌هایی که به هوای بهار به خانه‌ی ماهی‌گیر آمده‌اند. این قصه‌ی کتاب «ماهی‌گیر و بهار» است. قصه‌ای که با تلاش ماهی‌گیر و دوستانش برای پیدا کردن بهار ادامه پیدا می‌کند. اما هیجان‌انگیزترین قسمت این کتاب، نه داستان آن، بل‌که تصویرسازی‌های آن است. تصویرگر کتاب تمام تصاویرش را درست مثل صحنه‌ی یک نمایش ساخته است و از آن‌ها عکس گرفته. شخصیت‌ها و فضا بیش‌تر از همه با مواد دور ریختنی ساخته شده‌اند و به ندرت چیزی در آن‌ها قابل مشاهده است که نتوان اثرش را در همین وسایلی که دور و برمان ریخته، پیدا کرد. پیچ و فنر، مهره، سنجاق قفلی، خرده‌های یونولیت، تکه‌چوب، سر باتری، چراغ کوچک و ... از وسایلی است که می‌توان ردپای آن‌ها را در تن و بدن آدم‌ها، حیوانات و گیاهان این قصه صحنه دید.

اما از همه جالب‌تر رشته‌های کاغذی است که به جای دریا استفاده شده است. رشته‌هایی که ماهی‌گیر روی آن سوار می‌شود و به دنبال پیدا کردن بهار به راه می‌افتد.

این کتاب به خاطر همین تصویرسازی خاصش می‌تواند تاثیر زیادی در افزایش خلاقیت بچه‌ها داشته باشد. در واقع علاوه بر خواندن داستان، می‌توان وسایل را کشف و حتی از آن‌ها تقلید کرد و چیزهایی ساخت.

برش بزن، بچسبون / نویسنده و طراح: محمدعلی کشاورز/ برای گروه سنی «الف»/ قیمت: 3 هزار تومان

یکی از راه‌های کسب مهارت و رشد خلاقیت بچه‌ها بازی و سرگرمی است. بازی و سرگرمی، اگر فکر کودک را هم به کار گیرد می‌تواند باعث رشد قوای عقلانی کودک شود و درک او را از محیط بالا ببرد. کتاب «برش بزن، بچسبون» علاوه بر رشد دادن خلاقیت کودکان، می‌تواند توانایی جسمی آن‌ها را هم افزایش دهد. آن‌ها می‌توانند با مهارت‌هایی که در این کتاب به دست می‌آورند هماهنگی میان دست، مغز و چشم را را افزایش دهند و مهارت ساختن را بیاموزند.

کتاب دارای ضمیمه‌ای از 8 ورق رنگی به رنگ‌های زرد، آبی، قرمز، نارنجی، سبز، آبی تیره، بنفش و صورتی است. روی هر کدام از ورق‌ها شکل‌های مربع، دایره و مثلث با خط تاهای متفاوت کشیده شده است. کودک می‌تواند اشکال را با قیچی جدا کند و آن‌ها را از روی خط‌ها تا بزند. با تا زدن، شکل‌های بسیار متفاوتی به دست می‌آید که کودک می‌تواند با آن‌ها اسباب‌بازی‌های مختلفی درست کند. در واقع این کتاب مانند یک لگو است که آجرهای آن را کودک با دست‌های خودش می‌سازد. آجرهای رنگی با کاغذ!

شما می‌توانید برای کودک خود یک قیچی نوک گرد، یک جعبه و یک چسب ماتیکی بخرید تا بتواند از تکه‌های کاغذش بیش‌ترین استفاده را ببرد. برای این‌که کار شروع شود، در کتاب، نمونه‌ی تعداد زیادی اسباب‌بازی که با این تکه‌ها ساخته می‌شود آورده شده؛ گل‌دان گل لاله، عروسک، ماهی، هواپیما، خرچنگ، اسب و چند نوع پرنده تنها نمونه‌ای از شکل‌های قابل ساخت با این تکه‌های کاغذ اند. کودک می‌تواند بقیه‌ی اسباب‌بازی‌ها را هم با سلیقه و خلاقیت خود بسازد.

چنین جام لطیف / نویسنده: محمدرضا یوسفی/ عکاس: علی خوش جام/ برای گروه سنی «د»/ قیمت: 5 هزار و 800 تومان

آیا می‌دانید سفال چگونه ساخته می‌شود؟ از چه خاکی برای ساخت آن استفاده می‌کنند؟ خاک را چه‌طور گل می‌کنند؟ استاد کوزه‌گر در کجای کارگاه می‌نشیند و چرخش را کجا می‌گذارد؟ چرخ چه سازه‌ای دارد؟ ابزارهای سفال‌گری چیست و چه‌طور به سفال رنگ و نقش می‌دهند؟ روش سفال‌گری در لالجین، شعرهایی که درباره‌ی سفال در تاریخ ادبیت ایران وجود دارد، حکایت‌هایی از مولوی و فردوسی و اساطیر کهن، مواد به کار رفته در سفال‌سازی، همه و همه در کتاب «چنین جام لطیف» نوشته شده است.

ویژگی اصلی کتاب این است که این اطلاعات در هم ادغام شده و کل کتاب یک متن واحد دارد. در واقع خواننده تمام این اطلاعات را درست مثل یک داستان و به همان راحتی خواندن یک داستان دریافت می‌کند.

«به سیاوش در آن روزگان دور دور، در ایران باستان تهمتی زدند. او برای این‌که ثابت کند بی‌گناه است و تهمتی که به او زده‌اند نارواست و شخصیت و منش و پاک و بی غل و غش است، می‌پذیرد از دریای آتش بگذرد. به فرمان کیکاووس شاه هرچه هیزم بود آوردند. به راستی دریایی از آتش ساختند و سیاوش بر اسبش، شبرنگ تاخت و از آتش گذشت. صحیح، سالم و سربلند از آن بیرون آمد. اوستای سفال‌گر با لبخندی که بر لب داشت می‌گفت: "هر سفالی قبل از آن‌که به کوره برود، های و هوی می‌کند، منم منم می‌زند و رجزخوانی می‌کند، اما کوره است که سفال‌ها را می‌آزماید و نشان می‌دهد کدام سنگ‌ریزه‌ای به کفشش دارد و خالص و ناب نیست.»

کتاب هم‌راه است با عکس‌هایی از لالجین؛ یکی از شهرهای شمالی استان همدان که بزرگ‌ترین مرکز تولید سفال در خاورمیانه است و بیش‌تر از 80 درصد جمعیت آن به سفال‌گری و حرفه‌های وابسته مشغول هستند. حوض‌چه‌های گِل، ورز دادن آن، ساخت ظروف، کوره، نقش دادن به سفال و رنگ کردن آن، مراحلی است که عکس‌های کتاب به خوبی آن‌ها را روایت می‌کنند.

آدم کوچولوی گرسنه / نویسنده: پیر دلی / تصویرگر: سسیل هودریزیه / مترجم: کلر ژوبرت / برای گروه سنی «الف» / قیمت: 2 هزار و 300 تومان

«توی شهر یک خیابان بود. توی خیابان یک خانه بود. توی خانه یک اتاق بود، توی اتاق یک تخت‌خواب بود. توی تخت‌خواب یک آدم کوچولو بود و توی آدم کوچولو یک شکم خالیِ خالی بود.» کتاب این‌طوری شروع می‌شود. همین‌قدر خلاقانه و بامزه!

داستان کمی شبیه داستان معروف کودکی 30 ساله‌های امروز، «طوقی» است. همان طوقی که قبا می‌خواهد و برای تهیه‌ی لباس می‌رود پیش درزی و جولا و ... تا مواد اولیه‌ی لباسش را آماده کند. آدم کوچولو که اسم ندارد، می‌رود پیش نانوا تا نان بگیرد. نانوا از او آرد می‌خواهد، آسیابان از او گندم می‌خواهد، کشاورز از اون پشکل می‌خواهد، اسب از او علف می‌خواهد، زمین از او آب می‌خواهد و آب در ازای تمیز شدن رودخانه، به او آب می‌دهد. آدم کوچولو تمام مراحل قبل را بازمی‌گردد تا نان بگیرد و شکمش را سیر کند.

ویژگی داستان‌های این‌چنینی این است که می‌توان خیلی راحت کودک را در تعریف کردن آن‌ها دخیل کرد. کودک می‌تواند با به خاطر سپردن مراحل قبلی تعریف قصه، حافظه‌ی خود را تقویت کند و با تعریف داستان به شکلی دیگر، خلاقیت بیش‌تری داشته باشد. شما می‌توانید عکس‌های کتاب را به کودک نشان دهید و از او بخواهید مراحل آماده شدن نان را برایتان توضیح دهد.

یکی دیگر از ویژگی‌های کتاب «آدم کوچولوی گرسنه» تصویرسازی‌های فوق‌العاده‌ی آن است. تصویرهایی که در بخش‌هایی از کتاب با کولاژهای کوچکی هم‌راه شده. یال اسب نخ‌های کنفی است و نرده‌های مزرعه با چوب و طناب ساخته شده‌اند و همه روی زمینه‌ی نقاشی‌هایی زیبا اضافه شده‌اند.

خاطرات چوبی / طرح و اجرا: فرزانه بابایی / عکاس: علی خوش‌جام / برای گروه سنی «ج» و «د» / قیمت: 3 هزار و 500 تومان

درخت‌ها مدام پوست می‌اندازند. پوست‌ها روی زمین جمع می‌شوند و بعد از سال‌ها تبدیل می‌شوند به خاک. تا به حال شده به این پوست‌ها نگاه کرده باشید؟ هر کدام رنگ و طرح و بافتی مخصوص خود و متفاوت از دیگران دارند. ویژگی دیگر این پوست‌ها این است که با این‌که شبیه به چوب هستند اما به راحتی با قیچی باغ‌بانی بریده می‌شوند و با چسب چوب به هم می‌چسبند.

کتاب «خاطرات چوبی» پر از کاردستی‌هایی است که همه با پوست این درختان درست شده است. کاردستی‌هایی که بافت درخت‌ها را به بهترین شکل ممکن منعکس کرده است. بچه‌ها می‌توانند به راحتی این نقش‌ها را تقلید کنند. به آن‌ها آموزش دهید به هیچ‌وجه پوست درخت را نکنند. آن‌ها می‌توانند به راحتی پوست درختان را از زیر درختان جمع کنند. بعد به آن‌ها یاد دهید اول پوست درختان را در ظرف پرآبی بریزند و بعد از مدتی آن‌ها را بیرون بیاورند و صبر کنند تا خشک شود. سپس از آن‌ها بخواهید به بافت چوب‌ها خوب نگاه کنند و شکلی را که در آن‌ها پیدا می‌کنند با قیچی جدا کنند و روی مقوا بسازند. می‌توانید مقداری منجوق و نخ رنگی هم در اختیار آن‌ها بگذارید تا هنرشان را تکمیل کنند. برای این‌که بچه‌ها بهتر بتوانند ایده بگیرند می‌توانید 22 عکس کتاب را نیز به آن‌ها نشان دهید. آن‌ها می‌توانند اثر هنری خودشان را روی صفحه‌ی آخر بچسبانند و کتابی فقط مخصوص به خود داشته باشند.

قلقلی / طراح و نویسنده: محمدعلی کشاورز/ برای گروه سنی «الف»/ قیمت: 2 هزار و 600 تومان

«قلقلی یک دایره است که آرزوهای زیادی دارد. او دوست دارد خیلی چیزها باشد. شاید هم بشود. توی این کتاب او به خیلی از آرزوهای خود رسیده است؛ اما آرزوهای زیاد دیگری هم دارد....» کتاب قلقلی درباره‌ی یک دایره است. دایره‌ای که می‌گوید: «اگر من چند تکه می‌شدم، چه کارها که نمی‌توانستم بکنم.» و ناگهان قل می‌خورد و می‌افتد و چند تکه می‌شود. تکه‌های قلقلی قایق می‌شوند اما دریا طوفان می‌شود. بعد درخت می‌شوند اما باد می‌آید. بعد سنجاب، تانک، پرنده، پنجره، گل، گربه و چیزهای دیگر می‌شوند و در آخر...

قلقلی غیر از قصه‌ی جالبش وجه دیگری هم دارد. در انتخاب کتاب، قلقلی به صورت دایره با تکه‌هایش چاپ شده است. بزرگ‌ترها می‌توانند قلقلی را قیچی کنند و تکه‌های آن را جدا کنند. حالا بچه‌ها می‌توانند به کمک این تکه‌ها تمام دورانی را که قلقلی پشت سر گذاشته بسازند. آن‌ها می‌توانند با قلقلی قایق، درخت، گربه، پنجره و چیزهای دیگر بسازند. بعد از این‌که چند بار این کار را تکرار کردند شما می‌توانید از آن‌ها بخواهید خودشان با قلقلی شکل‌های دیگر بسازند.

بچه‌ها حتما از این بازی خوششان خواهد آمد. شما می‌توانید روی مقوای رنگی، کاغذ روزنامه یا عکس، تکه‌های قلقلی را جدا کنید و از بچه‌ها بخواهید با توجه به شکلی که در تکه‌ها وجود دارد، چیزهای خلاقانه‌تری خلق کنند.

قصه‌های سر و ته / نویسنده: محمدرضا شمس / تصویرگر: الهام کاظمی / برای گروه سنی «الف» و «ب» / قیمت: 3 هزار تومان

این کتاب شامل 14 قصه‌ی خیلی کوتاه است. اما این قصه‌ها، قصه‌هایی عادی نیستند. تمام آن‌ها قصه‌هایی آشنا مثل کدو قلقله‌زن، نخودی، ماه‌پیشونی، خاله سوسکه و ... هستند با این تفاوت که قصه‌ها اشتباه روایت می‌شوند. بله درست است: اشتباه و سر و ته! در واقع نویسنده تم اصلی هر کدام از این قصه‌ها را گرفته و به سلیقه‌ی خودش آن را با یک پرداخت جدید روایت کرده. حتی در بسیاری جاها قصه‌ها را با هم ترکیب کرده. البته قصه‌هایی هم هست که تنها اسم‌شان را از گذشته‌ها آورده‌اند، اما روایت کاملا امروزی و جدید دارند.

این قصه‌ها غیر از روایت متفاوت زبان جالبی هم دارند. زبان‌شان آهنگین است. وقتی آن‌ها را می‌خوانید حس می‌کنید مادربزرگی از گذشته آمده و دارد با لحن و صدای خودش قصه‌ها را می‌خواند. برای مثال قصه‌ی نخودی این‌طور روایت می‌شود: «خاله قابلمه، سیاه بود. قشنگ، عین ماه بود و مثل خاله سوسکه بود؛ اما پر نداشت. تنها بود، شوهر نداشت. خاله قابلمه، خیلی آش می‌پخت. خیلی آش می‌خورد. آن‌قدر آش پخته بود و خورده بود که دهنش بوی آش می‌داد. بوی نخود و ماش می‌داد. حرف که می‌زد از دهنش نخود و لوبیا می‌پرید بیرون. یک روز یک نخود و لوبیا از دهنش پریدند بیرون. نخوده گفت: «ننه جون سلام. من نخودی‌ام. نخود نخود، هرکه رود خانه‌ی خود. می‌خوام بشم بچه‌ی تو. می‌خوای منو؟» و همین‌طوری تا آخر.

شما می‌توانید علاوه بر خواندن داستان‌ها برای کودک، قصه‌های قدیمی را هم برای آن‌ها تعریف کنید. این قصه‌ها کمک می‌کنند قصه‌های قدیمی و منبع این داستان‌های تازه، خیلی راحت یادتان بیاید. حتی می‌توانید از کودک بخواهید برایتان قصه را طور دیگری روایت کند یا اگر قصه‌ی اصلی یادش می‌آید تفاوت‌های آن را با چیزی که شما گفته‌اید، تعریف کند.

دانستنی‌های انقلاب اسلامی برای کودکان و نوجوانان / نویسنده: ناصر نادری / تصویرگران: فرهاد جمشیدی، امیر نساجی، میثم موسوی / برای گروه سنی «ج» و «د» / قیمت: 6 هزار و 300 تومان

هر کودک یا نوجوانی در زندگی خود بارها به مفاهیمی مثل جهاد سازندگی یا کاخ سفید، به نام‌هایی مثل عباس دوران یا محمدتقی فلسفی، یا تاریخ‌هایی مثل 30 تیر یا 28 مرداد برخورد می‌کند. بچه‌ها در مدرسه تاریخ می‌خوانند اما شاید با خواندن آن تمام این‌ها را به یاد نیاورند. آن‌وقت است که به کتاب‌هایی مثل «دانستنی‌های انقلاب اسلامی برای کودکان و نوجوانان» نیاز پیدا خواهند کرد. این کتاب یک دایره‌المعارف جمع و جور درباره‌ی انقلاب اسلامی است. هر چیزی که بچه‌ها لازم است درباره‌ی انقلاب بدانند به صورت موضوعی و به ترتیب حروف الفبا در آن آمده است. در واقع این کتاب را نمی‌توان دست گرفت و از اول تا آخر خواند اما می‌توان بارها به آن رجوع کرد.

کتاب هر مفهوم را با زبانی ساده و بسیار مختصر توضیح داده است. برای مثال در این نوشته درباره‌ی "شب‌نامه" آمده است: «نوشته‌هایی ممنوع که اغلب به صورت اعلامیه، شعر یا اخبار افشاگرانه‌ی ضد حکومت یا گروه‌های قدرتمند مخفیانه بین مردم پخش می‌شود. در دوران پیروزی انقلاب اسلامی، این نوشته‌ها که چاپی یا دست‌نویس بودند، شب‌ها توسط مردم در حیاط خانه‌ها انداخته می‌شد؛ مانند اعلامیه‌های امام خمینی که در سطح وسیعی پخش می‌شد.»

بیش‌تر نوشته‌های کتاب با عکس یا تصاویری هم‌راه شده‌اند که درک مطلب را ساده می‌کنند. در پایان هر نوشته، موضوعات مرتبط هم فهرست شده‌اند تا در صورت نیاز به خواندن بیش‌تر، در دسترس باشند. برای مثال درباره‌ی این موضوع "شب‌نامه" به موضوع امام خمینی و انقلاب اسلامی هم ارجاع داده شده است.

قند آباد / نویسنده: سید سعید هاشمی / تصویرگر: سحر حق‌گو / برای گروه سنی «د» / قیمت: 3 هزار و 200 تومان

کتاب «قند آباد» بین کتاب‌های کانون، کتاب پرطرف‌داری است. آن‌قدر که در نمایشگاه کتاب امسال بین سه کتاب پر فروش چاپ اول، در غرفه‌ی کانون بوده است. «قند آباد» در دسته‌بندی جالب و کم‌یابی قرار می‌گیرد: این کتاب طنز نوجوان است، در حوزه‌ی دفاع مقدس. داستان درباره‌ی معلمی است که به روستایی به نام قندآباد وارد می‌شود و آن‌جا درگیر مشکلات فراوانی می‌شود.

داستان اول شخص و از قول معلم روستا روایت می‌شود. او شاگرد ناسازگاری دارد به نام سکندر. سکندر از معلم خوشش نمی‌آید و از هر فرصتی برای اذیت کردن او استفاده می‌کند. این آزارها معمولا اتفاقاتی خنده‌دار هستند که طنز کتاب را شکل می‌دهند. مثلا یک بار معلم از پایه‌ی صندلی‌اش که لق شده شکایت می‌کند و سکندر داوطلب می‌شود که آن را درست کند. اما به جای درست کردن پایه‌ی صندلی، شلوار معلم را به آن میخ می‌کند. یا مثلا شلوار معلم را از روی بند برمی‌دارد و فرار می‌کند. «توی دلم گفتم خدا لعنتت کنه سکندر، چرا دست از سر من برنمی‌داری؟» پرسیدم «خب چرا اجازه دادید شلوار من رو برداره و بره؟ می‌خواستید جلویش را بگیرید.» بچه‌ها گفتند: «آقا اولا که دور شده بود، دوما شما هنوز این سکندر رو نمی‌شناسید. زورش خیلی زیاده. ترسیدیم شلوار خودمون رو هم از پامون دربیاره...»

معلم هر کار می‌کند نمی‌تواند سکندر را به راه بیاورد تا این‌که اتفاقاتی می‌افتد و یک جانباز به کمک معلم می‌آید. کتاب به صورت اپیزودیک نوشته شده و درحالی‌که هر اپیزود شروع و تمام می‌شود، داستان هم جلو می‌رود.